Hiszpania – odbudowa zamku de Balboa

W podejściu do odbudowy zabytków Hiszpania pozostaje krajem kontrastów. Z jednej strony powstają tam rekonstrukcje tworzone z ogromnym pietyzmem, przy użyciu tradycyjnych technik, a konkursy promujące takie działania pokazują, że rzemiosło i harmonia wciąż cieszą się dużym uznaniem. Z drugiej strony państwo dopuszcza również inwazyjne, niekiedy wręcz prowokacyjne ingerencje w historyczną tkankę, tłumaczone potrzebą ukazania „prawdy” o dziejach danego obiektu (najgłośniejsze przykłady tego podejścia to Castillo de Huércal-Overa oraz Castillo de Matrera).

Inicjatorzy odbudowy Castillo de Balboa wybrali drogę tradycji:

„Przez wiele dziesięcioleci zamek w Balboa pozostawał niemal zapomnianą ruiną, górującą nad doliną niczym milczący strażnik. Dopiero zakończony niedawno proces restauracji – zatwierdzony przez regionalną Komisję Dziedzictwa – pozwolił nie tylko zabezpieczyć konstrukcję, lecz także przywrócić jej dawną monumentalność i znaczenie.

Wieża główna została całkowicie odbudowana i przystosowana do wydarzeń społecznych oraz kulturalnych. Cały proces wyróżniał się ogromnym udziałem lokalnych rzemieślników — około 90% prac wykonano siłami mieszkańców okolicznych miejscowości. Użyto lokalnego drewna kasztanowego, ręcznie kutego żelaza oraz kamienia z pobliskiej kamieniołomu w Villariños.

Punktem zwrotnym okazała się interwencja społeczników i władz lokalnych, podjęta po wykryciu w 2017 roku realnego zagrożenia zawaleniem się ocalałych murów.”

Źródło: https://www.infobierzo.com/reportajes/castillo-balboa-historia-origen-restauracion-bierzo_1031336_102_amp.html

„Prezes stowarzyszenia społeczników zajmującego się ratowaniem zabytków Promonumenta, Marcelino Fernández, podkreśla, że tam, gdzie angażują się gminy i lokalne wspólnoty, można osiągnąć naprawdę wiele — w przeciwnym razie jest to niemal niemożliwe. Promonumenta działa przy zamku Balboa od 1999 roku, organizując m.in. społeczne akcje oczyszczania terenu w 2010 i 2016 roku. Wtedy usuwano roślinność i bluszcz, które wrastały w będące w stanie agonalnym mury. Ryzyko zawalenia było tak poważne, że informacje na temat zamku regularnie trafiały na nagłówki gazet.”

Źródło: https://ileon.eldiario.es/cultura/castillo-de-balboa-balboa-promonumenta_1_9518744.html