W poniższym poście znajdą Państwo wybór polskich łuków/bram triumfalnych (jak i budynków kojarzących się z nimi poprzez formę architektoniczną) oraz część przegranych projektów konkursowych.
Decyzji jury towarzyszy niemal powszechne rozczarowanie. Jeden z komentujących publicystów stwierdził nawet, że ”pomnik „wiertło” jest niemal obraźliwy dla historii” (link do artykułu: Warzecha: Pomnik „wiertło” jest niemal obraźliwy dla historii. Jak to możliwe? [OPINIA] – Wiadomości (onet.pl). I dalej: ”Król jest nagi i widzi to każdy, kto ma trzeźwe spojrzenie. Mieliśmy dostać pomnik naszego triumfu – dostaniemy żenujący abstrakcyjny koszmarek, choćby symbolicznie nie nawiązujący do formy łuku triumfalnego”.
A czy mogło być lepiej? Część z Państwa miała nadzieję na powrót do staropolskiej tradycji budowania łuków triumfalnych jako elementów miejskiej architektury okazjonalnej. Inni jednak nawet cieszyli się z takiego a nie innego wyboru wskazując, że budowany współcześnie łuk triumfalny musiałby być kiczem porównywalnym do Łuku Unii Europejskiej w podwarszawskich Michałowicach…
Marzenia (zagraniczne łuki triumfalne – L) kontra rzeczywistość (zwycięski projekt konkursowy – P)1575 r. Gdańsk. Brama Wyżynna. …choć sama w sobie łukiem triumfalnym oczywiście nie jest.
1646 r. Gdańsk. Brama triumfalna z okazji ślubu króla Władysława IV Wazy z Ludwiką Marią Gonzagą. Więcej na jej temat oraz wizerunki dwóch innych gdańskich bram pod linkiem: Triumfy gdańskie | Łowcy Sosrębów (wordpress.com)
1660 r. Łuk triumfalny Jana Kazimierza, który miał powstać w ramach założenia Forum Wazów w Warszawie, upamiętniający zwycięstwo pod Beresteczkiem. Budowę przerwał Potop. Projektował Giovanni Baptista Gisleni.
1674 r. Podzamcze Chęcińskie. Brama fundowana przez starostę chęcińskiego Stefana Bidzińskiego na powitanie wracającego spod Wiednia króla Jana III Sobieskiego.1677 r. Warszawa. Brama wzniesiona na wjazd króla Jana III w Warszawie. Stała na Krakowskim Przedmieściu obok kościoła bernardynów. Rysował na podstawie opisu Wojciech Gerson w 1879 r.1696 r. Wilanów i ”łuk triumfalny” Jana III.1724-1817. Warszawa. Wielki Salon. Daniel Mateusz Pöppelmann (?). W 2017 r. pomysł jego odbudowy na Pomnik Bitwy Warszawskiej dyskusji poddawał Radosław Gajda: Kto miał największy salon w dawnej Warszawie? | Architecture is a good idea – YouTube1734 r. Warszawa. Łuk triumfalny z okazji wjazdu króla Augusta III do Warszawy. Projektował Johann Samuel Mock.1773-1941. Siedlce. Brama Księżnej Ogińskiej. Szymon Bogumił Zug (?). Została zburzona przez Niemców w czasie II wojny światowej. Plany jej odbudowy na razie stoją w miejscu.1775 r. Kraków. ”Pogrzeb Jana z Kęt”.1781 r. Kamieniec Podolski. Brama Triumfalna wzniesiona ku czci króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Projektował komendant twierdzy w Kamieńcu Jan de Witte na zlecenie biskupa Krasińskiego.1781 r. Projekt bramy triumfalnej z okazji powrotu Stanisława Augusta do Warszawy z Wiśniowca. Projektował Jakub Kubicki.1820 r. Gościeradów. Łuk triumfalny w parku. Miał go wybudować Eligiusz Prażmowski dla ukochanej hrabiny Anieli Grabowskiej.1809 r. Warszawa. Łuk triumfalny na Placu Trzech Krzyży postawiony na cześć wojska polskiego i gen. Jana Henryka Dąbrowskiego powracających z wojny z Austrią. Projektował Jakub Kubicki.1812 r. Ślesin. Łuk triumfalny potocznie nazywany „Bramą Napoleona” zbudowany prawdopodobnie na cześć Napoleona Bonaparte, podążającego na wojnę z Rosją.1831 r. Warszawa. Wprowadzenie jeńców i sztandarów zdobytych pod Wawrem i Dębem Wielkim.1837 r. Jabłonna. Łuk triumfalny wzniesiony ku czci księcia Józefa Poniatowskiego. Projektował Henryk Marconi.Ok. 1920 r. Rysunki łuków triumfalnych autorstwa Stanisława Noakowskiego.1922 r. Kraków. Projekt Muzeum Narodowego – Pomnika Wolności. Wariant I. Rysował Adolf Szyszko-Bohusz.1929 -1960. Mołodeczno. Tzw. Brama Helenowska wzniesiona w dziesiątą rocznicę powstania 86. Pułku Piechoty na cześć Józefa Piłsudskiego.1939 r. Zwycięski projekt pomnika Józefa Piłsudskiego autorstwa chorwackiego rzeźbiarza Ivana Meštrovicia. Plan zakładał też budowę łuku triumfalnego. Plany budowy przerwała wojna.
Wkraczamy do współczesności… 2004 r. Michałowice pod Warszawą. Łuk Unii Europejskiej.
Prezentowany w prasie projekt łuku-pomnika Bitwy Warszawskiej 1920 r. (poza konkursem)Praca autorstwa Karola Badyny, która zdobyła drugą nagrodę w konkursie.Wyróżniona praca Tomasza Birezowskiego, Piotra Dynowskiego i Mateusza Trojanowskiego.Wyróżnienie honorowe w konkursie na projekt pomnika Bitwy Warszawskiej 1920 r. Praca Pawła Nowickiego i Macieja Walczyny.
Prosili Państwo w wiadomościach prywatnych o udane przykłady odratowanych zabytków architektury wiejskiej. Oto taki przykład. Zespół młyński w skład, którego wchodzą młyn, spichlerz i chałupa z ok. 1870 wpisany jest do rejestru zabytków. Obiekt ratowany jest wspólnymi siłami przez właściciela Stanisława Mazurka i delegaturę WUOZ w Nowym Targu z finansową pomocą Małopolskiego WKZ. Na zdjęciu…
To niestety smutna wiadomość: Pożar katedry w Nantes. Strażacy opanowali ogień – RMF 24 10 zł 20 zł 30 zł Każda kawa pomaga nam działać dalej! Dziękujemy!
30 maja 2026 roku w klasztorze jezuitów w Poznaniu odbyło się otwarcie wystawy pokonkursowej zorganizowanej przez Architektoniczną Rewoltę Polska oraz Fundację Rekonstrukcje i Odbudowy, która była posumowaniem konkursu na pomysł alternatywnej wersji Arsenału i Sukiennic. Wystawę otworzyli przedstawiciele organizatorów: Piotr Gadomski (Architektoniczna Rewolta Polska) oraz Grzegorz Kęsik (Fundacja Rekonstrukcje i Odbudowy), a także Paweł Szott,…
Władze miasta pozyskały 8 mln zł na remont. Na liście prac, których łączny koszt szacuje się na 11 mln zł znajdują się m.in.: odbudowa dwukondygnacyjnej przybudówki wejściowej uzupełnienie i przebudowa elewacji wykonanie stolarki okiennej i drzwiowej budowa nowych stropów rekonstrukcja pieca kaflowego przystosowanie wnętrz do funkcji muzealnych uporządkowanie dziedzińca zamku Władze Gołańczy zamek kupiły w…
Powstają wszędzie. Również w historycznych śródmieściach i w najbliższym sąsiedztwie zabytków. Nowatorskie, szczere, odważne, nowoczesne i w duchu naszych czasów – tak mówią odpowiedzialni za nie architekci, urzędnicy oraz deweloperzy. Wtórują im magazyny branżowe, jury konkursów architektonicznych czy ci konserwatorzy zabytków, którzy widzą w nich realizację myśli Karty Weneckiej. Mimo tego chóru głosów pochwalnych, liczba…
Jak Państwo zapewne już wiedzą 12 października 2023 roku poznaliśmy wyniki konkursu na opracowanie koncepcji architektonicznej odbudowy Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla i kamienic przy ulicy Królewskiej w Warszawie. Poniżej prezentujemy wizualizacje zwycięskiego projektu oraz propozycji, które zajęły II i III miejsce. Międzynarodowy konkurs został ogłoszony 27 marca 2023. Do I etapu zakwalifikowało się 11 pracowni,…
